Bài viết này giới thiệu cho bạn về mô hình hóa dữ liệu và các loại mô hình dữ liệu khác nhau. Các mô hình dữ liệu giúp giữ cho dữ liệu nhất quán và cho phép mọi người vạch ra cách tổ chức dữ liệu. Hiểu biết cơ bản giúp các nhà phân tích và các bên liên quan khác dễ dàng hiểu được dữ liệu của họ và sử dụng dữ liệu đó theo đúng cách.
Lưu ý quan trọng: Nếu là một nhà phân tích dữ liệu mới vào nghề, bạn sẽ không được yêu cầu thiết kế mô hình dữ liệu. Nhưng bạn có thể bắt gặp các mô hình dữ liệu hiện có mà tổ chức của bạn đã có sẵn.
Mô hình hóa dữ liệu là gì?
Mô hình hóa dữ liệu là quá trình tạo sơ đồ thể hiện trực quan cách tổ chức và cấu trúc dữ liệu. Những biểu diễn trực quan này được gọi là mô hình dữ liệu. Bạn có thể coi mô hình dữ liệu như một bản thiết kế của một ngôi nhà. Tại bất kỳ thời điểm nào, có thể có thợ điện, thợ mộc và thợ sửa ống nước sử dụng bản thiết kế đó. Mỗi người trong số những người thợ xây dựng này có mối quan hệ khác nhau với bản thiết kế, nhưng tất cả họ đều cần nó để hiểu cấu trúc tổng thể của ngôi nhà. Các mô hình dữ liệu cũng tương tự; những người dùng khác nhau có thể có các nhu cầu dữ liệu khác nhau, nhưng mô hình dữ liệu mang lại cho họ sự hiểu biết về toàn bộ cấu trúc.
Các cấp độ mô hình hóa dữ liệu
Mỗi cấp độ mô hình hóa dữ liệu có một mức độ chi tiết khác nhau.
kim tự tháp với ba loại mô hình hóa dữ liệu phổ biến: khái niệm, logic và vật lý
Mô hình hóa dữ liệu khái niệm cung cấp chế độ xem ở mức cao về cấu trúc dữ liệu, chẳng hạn như cách dữ liệu tương tác trong một tổ chức. Ví dụ, một mô hình dữ liệu khái niệm có thể được sử dụng để xác định các yêu cầu kinh doanh cho một cơ sở dữ liệu mới. Một mô hình dữ liệu khái niệm không chứa các chi tiết kỹ thuật.
Mô hình hóa dữ liệu logic tập trung vào các chi tiết kỹ thuật của cơ sở dữ liệu như mối quan hệ, thuộc tính và thực thể. Ví dụ: một mô hình dữ liệu logic xác định cách các bản ghi riêng lẻ được xác định duy nhất trong cơ sở dữ liệu. Nhưng nó không đánh vần tên thực của các bảng cơ sở dữ liệu. Đó là công việc của một mô hình dữ liệu vật lý.
Mô hình hóa dữ liệu vật lý mô tả cách cơ sở dữ liệu hoạt động. Một mô hình dữ liệu vật lý xác định tất cả các thực thể và thuộc tính được sử dụng; ví dụ, nó bao gồm tên bảng, tên cột và kiểu dữ liệu cho cơ sở dữ liệu.
Thông tin thêm có thể được tìm thấy trong phần so sánh các mô hình dữ liệu này.
Kỹ thuật mô hình hóa dữ liệu
Có rất nhiều cách tiếp cận khi phát triển mô hình dữ liệu, nhưng hai phương pháp phổ biến là Sơ đồ mối quan hệ thực thể (Entity Relationship Diagram – ERD) và sơ đồ Ngôn ngữ mô hình hóa thống nhất (Unified Modeling Language – UML). ERD là một cách trực quan để hiểu mối quan hệ giữa các thực thể trong mô hình dữ liệu. Sơ đồ UML là những sơ đồ rất chi tiết mô tả cấu trúc của một hệ thống bằng cách hiển thị các thực thể, thuộc tính, hoạt động của hệ thống và các mối quan hệ của chúng. Nếu là một nhà phân tích dữ liệu mới vào nghề, bạn cần hiểu rằng có nhiều kỹ thuật lập mô hình dữ liệu khác nhau, nhưng trên thực tế, có thể bạn sẽ sử dụng kỹ thuật hiện có của tổ chức mình.
Bạn có thể đọc thêm về ERD, UML và từ điển dữ liệu trong bài viết về kỹ thuật lập mô hình dữ liệu này.
Phân tích dữ liệu và mô hình hóa dữ liệu
Mô hình hóa dữ liệu có thể giúp bạn khám phá các chi tiết ở mức độ cao về dữ liệu của mình và cách dữ liệu đó có liên quan trên các hệ thống thông tin của tổ chức. Mô hình hóa dữ liệu đôi khi yêu cầu phân tích dữ liệu để hiểu cách dữ liệu được kết hợp với nhau; theo cách đó, bạn biết cách lập bản đồ dữ liệu. Và cuối cùng, các mô hình dữ liệu giúp mọi người trong tổ chức của bạn hiểu và cộng tác với bạn trên dữ liệu của bạn dễ dàng hơn. Điều này rất quan trọng đối với bạn và mọi người trong nhóm của bạn!
KNVM 